MOOI VERHAAL. HOE DAN?

Een indrukwekkend leven is nog geen
gebruiksaanwijzing voor het mijne.

Er staat een inspirational speaker op het podium.
Microfoon. PowerPoint.
Een foto waarop het allemaal maar nét goed ging.

Een topsporter. Een ondernemer. Een avonturier.
Iemand die een ingrijpende gebeurtenis
heeft meegemaakt en daarover vertelt.

Daar kan een waardevol verhaal tussen zitten.
Ontroerend. Verhelderend.
Een perspectief dat je zelf nog niet had.

Maar ergens onderweg wordt er soms
een merkwaardige sprong gemaakt:

Ik heb iets uitzonderlijks meegemaakt.
Dus ik kan jou leren hoe jij uitzonderlijk wordt.

Wacht even.

Dat tweede staat niet automatisch
op de achterkant van het eerste.

Het WAT staat levensgroot op het scherm.

De berg. De medaille. Het faillissement.
De overwinning. De beslissing die alles veranderde.

Ik zie het. Ik hoor het.
Ik begrijp dat het ingrijpend was.

Maar wanneer je belooft dat ik er iets van kan leren
voor mijn eigen werk of leven,
komt er een volgende vraag.

Hoe deed je dat dan precies?

Hoe maakte je die beslissing?
Hoe ging je om met twijfel?
Waar richtte je je aandacht op?
Hoe bereidde je je voor?
Wat deed je toen je plan niet werkte?

Hoe kreeg je anderen mee?
Wanneer zette je door?
Wanneer besloot je te stoppen?
Wat werkte níét?
En wat zou je achteraf anders doen?

Vertel me wat je werkelijk deed.
Welke afweging je maakte.
Welke stap erop volgde.

Het WAT heeft inmiddels een complete lichtshow.
Ik kom voor het HOE.

En toen kwam de spreuk.

‘Je moet gewoon in jezelf geloven.’

Dank je.

Daar had ik dus die parkeerkaart voor gekocht.

Dan volgen de gebruikelijke familieleden:

‘Stap uit je comfortzone.’
‘Geef nooit op.’
‘Droom groot.’
‘Alles begint met mindset.’
‘Volg je passie.’

En de toegift:

‘If I can do it, you can do it.’

Misschien. Misschien ook niet.
We hebben niet dezelfde ervaring, gezondheid,
mogelijkheden, omstandigheden of hulp om ons heen.

En zelfs als er iets overdraagbaars in jouw aanpak zit,
zou het prettig zijn wanneer je dat gedeelte
ook even uitpakt.

‘Geloof in jezelf’ is een aanmoediging.
De gebruiksaanwijzing moet daarna nog komen.

Ervaring is waardevol. Uitleggen is een vak.

Een topsporter kan uitstekend beschrijven
hoe een finale voelde.
Een ondernemer kan vertellen hoe hij
de eerste grote klant binnenhaalde.
Een avonturier weet wat er op die berg gebeurde.

Dat is ervaringskennis. Daar hoeft niets aan af.

Maar kun je ook ontleden wat jouw handelen
heeft geholpen?
Wat je had getraind?
Welke informatie je gebruikte?
Welke rol je team speelde?
En waar je achteraf misschien vooral geluk hebt gehad?

Kun je onderscheid maken tussen wat je toen werkelijk wist
en het mooie verhaal dat je er nu over kunt vertellen?

Dat zijn andere vragen.

Een succesverhaal kan je op ideeën brengen.
Maar voordat je er een methode van maakt,
wil ik weten onder welke omstandigheden
die aanpak bruikbaar is.
Wat iemand kan oefenen.
En waar jouw voorbeeld ophoudt.

Een podium maakt van een ervaring
nog geen stappenplan.

De factuur is wél heel concreet.

Stel: €1.500 voor anderhalf uur spreken.

Dat is €1.000 per uur op het podium.
Daar kunnen voorbereiding, opgebouwde expertise
en andere werkzaamheden achter zitten.
Prima.

Maar voor dat bedrag mag de opdrachtgever óók vragen
wat het publiek eraan heeft.

Kom je een bijzonder verhaal vertellen?
Maak er dan een goed verhaal van.

Kom je ons iets leren waarmee we anders kunnen handelen?
Laat dan zien wat we na afloop kunnen proberen
en hoe dat aansluit op onze situatie.

Ik hoef geen garantie dat ik volgende week ook
een wereldtitel win of een miljoenenbedrijf opbouw.

Ik wil vooral voorkomen dat de concreetste stap
van de middag de betaalopdracht blijkt te zijn.

Kippenvel. Selfie. Maandag weer hetzelfde.

De zaal is enthousiast.
Mensen staan op. Er wordt geklapt.
Een selfie bij de uitgang.

Op LinkedIn verschijnt:

‘Wat een inspirerende middag.
Wat een verhaal. Wat een mens.’

En maandagochtend?

Dezelfde vergadering.
Dezelfde uitgestelde beslissing.
Hetzelfde gesprek dat niemand voert.

Dat kan gebeuren.
Een lezing verandert je gedrag niet namens jou.
Daar heeft het publiek zelf ook iets in te doen.

Maar als je verandering verkoopt,
mag de vraag naar toepassing toch ergens
vóór de merchandise komen.

Wat ga ik anders proberen?
In welke situatie?
Hoe pak ik dat aan?
Waaraan merk ik of het helpt?

Inspiratie kan een begin zijn.
Soms is een nieuw perspectief precies
wat iemand nodig heeft.

Maar een staande ovatie
is nog geen terugkommeting.

Ik wil de zaal uit kunnen lopen
met meer dan bewondering voor jouw leven.

Verdomme. Dit kan ik morgen eens proberen.

En vooral:

Ik weet hoe ik begin.

Daar begint CONTACT.

Bij CONTACT. gaan we aan de slag
met de stap van het WAT naar het HOE.

Kijken. Luisteren. Vragen stellen.
Gedrag concreet maken. Patronen onderzoeken.
Nagaan welke betekenis iemand geeft aan wat er gebeurt.

Hoe kom je verder dan ‘ik deed het gewoon’?
Welke vragen helpen om een aanpak te begrijpen?
Wat neem je waar, wat vul je zelf in
en hoe controleer je of je de ander goed hebt begrepen?

Daarvoor moet je soms iets langer blijven
bij een antwoord dat in eerste instantie
heel helder klinkt.

‘Ik nam verantwoordelijkheid.’

Mooi. Wat deed je?

‘Ik veranderde mijn mindset.’

Waar merkte je dat aan? Welke keuze werd anders?

‘Ik bleef dicht bij mezelf.’

Uitstekend. Nu nog even uitleggen hoe dat eruitzag
op die dinsdagmiddag waarop alles misliep.

Een slogan kan op een koffiemok.
Met een concreet antwoord kun je verder.

CONTACT. duurt negen dagen
en kost €1.995,
inclusief lunch, koffie en thee.

Dat koop je niet omdat mijn verhaal indrukwekkender
zou zijn dan dat van de spreker op het podium.
Je komt om zelf te oefenen
met kijken, luisteren en doorvragen.

Zodat het bij een volgende indrukwekkende uitspraak
niet hoeft te blijven bij:

‘Wat inspirerend.’